3. Ուշադիր կարդա՛:
Հայերենի հնչյունները
Հնչյունը լսվում և արտասանվում է, իսկ տառը գրվում է: Տառը հնչյունի նշանն է:
Հայերենում երեսունվեց հնչյուն կա: Դրանք արտահայտվում են երեսունինը տառերով:
Երեսունվեց հնչյուններից վեցը ձայնավորներ են (ա, է, ը, ի, օ, ու), իսկ երեսունը՝ բաղաձայններ (բ, գ, դ, զ, թ, ժ, լ, խ, ծ, կ, հ, ձ, ղ, ճ, մ, յ, ն, շ, չ, պ, ջ, ռ, ս, վ, տ, ր, ց, փ, ք, ֆ):
Է և ե տառերը է հնչյունի նշաններն են:
Օ և ո տառերը օ հնչյունի նշաններն են:
Ե և ո տառերը կարող են մեկից ավելի հնչյուն արտահայտել (ե—յէ, ո—վօ):
Մեկից ավելի հնչյուն է արտահայտում նաև և տառը (կա՛մ էվ, կա՛մ յէվ):
Իսկ հիմա գրի՛ր վարժությունները:
 Տրված բառերում ե և ո տառերն ինչպե՞ս են կարդացվում: Ա և Բ շարքերը ի՛նքդ շարունակիր:
Ա. Եղանակ, երազ, երամ, երկիր, երդում, եռալ, եղնիկ, երանի,երազանք,երիկամ,Ենոքավան եղբայր,երկու,երեք:
Բ. Ոզնի, ող, որս, ոսկոր, ոստ, որակ, ոտք, որսորդ,ողկույզ,ողնաշար,որքան:
 Տրված բառերում և տառն ինչպե՞ս է կարդացվում:
Ա Հարևան, Սևան, հևալ, տերև, կեղև, թև, սև:Թևոս,անձրև, կարևոր:
Բ. Նաև, թեև, և:
Լրացուցիչ առաջադրանք
Սեպտեմբերի 26-ը Կոմիտասի ծննդյան օրն է՝ 150-ամյակը: Պատրաստի՛ր տեսանյութ կամ ռադիոնյութ՝ նվիրված Կոմիտասին: Տեսանյութումդ կամ ռադիոնյութումդ կարող ես շնորհավորել Կոմիտասի ծննդյան օրը, ընթերցել, երգել Կոմիտաս ընտանիքիդ անդամների հետ միասին:
Աշխատաքնիդ հղումը տեղադրի՛ր բլոգումդ, ապա ուղարկիր իմ էլեկտրոնային հասցեին:

Աշուն գիշեր

Սեպտեմբերի 24
1.Կարդա՛ Կոմիտասի «Աշուն գիշեր» բանաստեղծությունը:
Աշուն գիշեր
Ձյունիկ լուսին
Սարի ուսին,
Դեղին — կարմիր շաղալեն,
Ալիք — ալիք խաղալեն,
Ծովի ծոցին՝
Ալ ժապավեն
Տվել բոցին։

Ծառեր, հողմեր,
Ամեն կողմեր,
Թռչուն դառել երգելով,
Հեռու — հեռու հերկելով,
Երան — երան
Թռչելով
Օդի վրան։

2. Կարմիրով գրված բառերը դուրս գրիր, ապա բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր:
շաղալեն-բարակ մաղել
հերկելով-ակոս բացեելով
երան- երան-թեթև բարակ քամի:

3.Կապույտով գրված բառերը դուրս գրիր, ապա գրիր այդ բառերի հոմանիշները:
Ձյունիկ-սպիտակ
ալ-վառ կարմիր
բոց-կրակ,հուր
հողմ-զով:

4.Կոմիտասի «Աշուն գիշեր» բանաստեղծությունից դո՛ւրս գրիր 5 ձայնավորով սկսվող և 5 բաղաձայնով սկսվող բառեր:
Ձայնավոր-ուսին, ալիք-ալ, ամեն, երան:
բաղաձայն-լուսին,դեղին, կարմիր,խաղալեն, ծոցին:

                                                   Տեղեկություն Թեղենիիս լեռան մասին

Թեղենիս լեռ / Գտնվում է Կոտայքի մարզում Ծաղկունյաց լեռնաշղթայի հվարլ. ճյուղավորություններից՝ է։ Լեռը շրջապատված է գեղեցիկ անտառներով։ Բուժական գյուղի հարևանությամբ՝ լեռան փեշին է գտնվում Թեղենյաց վանքը, որը 6-7 րդ տարի կառույց են, լեռան բարձրությունը 2851 մետր է։

 

 

Картинки по запросу թեղենիս քարտեզ

 

4-րդ դասարանի առաջադրանքների փաթեթ

Սեպտեմբերի 20

1.Կարդա՛ Ստեփան Զորյանի «Փիլոսը» հեքիաթը:

2.Բացատրի՛ր հետևյալ բառերը, արտահայտությունները. գյուղացու մեկը-մի գյուղացի: գլխով անցածը-իր հետ պատահածը: պարի տաք ժամանակը-թեժ պահին: հայ-հույ-հարայ հրոց անել: շունչը իրեն քաշել-Շունչը պահել:  վազելը մեկ անել-միանգամից հասնել: հանդ, հանդիմանել-նկատողություն անել: գավազան-ձեռնափայտ

3.Հեքիաթը բաժանի՛ր փոքր մասերի և յուրաքանչյուր մասի համար վերնագիր մտածի՛ր:

Անխելք Փիլոսը

Գյուղացու մեկն ունենում է մի հիմար տղա՝  անունը  Փիլոս: Մի օր, հանդից վերադառնալիս սա մի ասեղ է գտնում ճանապարհին, գցում է սայլի մեջ, որ բերի տուն: Ու, տուն հասնելով, մորն ուրախացնում է,թե քեզ համար ասեղ եմ բերել: Որքան փնտրում է՝ ասեղը չի գտնում սայլի մեջ:

Այդ ժամանակ մայրը հանդիմանում է նրան.

— Հիմա՛ր,- ասում է,-գտած ասեղը շորի կուրծքը կամ թևքը կխրեն, ոչ թե սայլի մեջ կգցեն:

— Լավ, մյուս անգամ էդպես կանեմ,- ասում է Փիլոսը:

 

Փինոսի արկածը

 

Մյուս անգամ մի կատվի ձագ է գտնում.աշխատում է կրծքիւն ամրացնել ու դրա համար այնքա՜ն է չարչարում կատվին, խեղճը սատկում է:

Գալիս է մորը պատմում: Մայրն ասում է.

-Հիմա՛ր, կատվին «փիսի-փիսի» կանեն, ոչ թե էդպես…

-Լա՛վ, մյուս անգամ էդպես կանեմ:

 

Խելացի նապաստակը

 

 

Մի քանի օր հետո նապաստակ է պատահում: Փիլոսը սիրով «փիսի-փիսի»  է կանչում: Եվ քանի նա կանչում է, նապաստակը հեռու է փախչում:

Գալիս է մորը պատմում, թե ինչպես է նապաստակը փախել:

-Ա՛յ,-ա՛յ-ա՛յ, ա՛յ,- ասում է մայրը,-նապաստակին փայտով ու հրացանով կխփեն, ոչ թե «փիսի-փիսի»  կանեն:

-Եկող անգամ էդպես էլ կանեմ, մայրի՛կ:

Անխիղճ հնձվորները

 

 

 

 

 

Եկող անգամ էդպես էլ կանեմ, մայրի՛կ:

Եկող անգամ լաց լինելով գալիս է տուն:

-Ի՞նչ է պատահել,-հարցնում է մայրը:

-Գնացի դաշտ, մի հորթ պատահեց, փայտով խփեցի, ոտը կոտրվեց, հնձվորները բռնեցին ծեծեցին ինձ:

-Ա՛յ,-ա՛յ-ա՛յ, ա՛յ,- ասում է մայրը: Հորթին փայտով չեն խփի, իսկ մարդի, հնձվորի պատահելիս՝ «բարի աջողում» կասեն:

-Լա՛վ, մայրի՛կ, մյուս անգամ էդպես կանեմ:

 

Անհաջող Փիլոսը

 

 

Մյուս անգամ հանդիպում է մի մեծ խումբ մարդկանց, որ մեռել էին տանում թաղելու:

-Բարի աջողո՜ւմ, բարի աջողո՜ւմ,- գոռում է Փիլոսը:

Մարդիկ բռնում են դրան՝ մի լավ ծեծում, և նա լալով գալիս է էլի մորը պատմում գլխով անցածը:

-Վա՜յ, տղա,- մեռելի պատահելիս՝ կտխրեն, լաց կլինեն, կասեն «աստուծով մխիթարվեք» :

— Լավ, եկող անգամ էդպես կանեմ,- խոստանում է Փիլոսը:

 

Տերտերի վատ պահվածքը

 

Մի քանի ժամանակ հետո գյուղով անցնելիս, տեսնում է հարսանիք, բակում մարդիկ, կանայք պարում են, ուրախանում:

Փիլոսը մոտենում է, ուրախության ու պարի տաք ժամանակը՝ գլխարկը վերցնում է ու բարձրաձայն լաց լինում.

-Աստուծով մխիթարվեք,-ասում է,-աստուծով մխիթարվեք…

Մարդիկ բռնում են դրան, մի լավ ծեծում ու հարսանիքից դուրս անում: Ճանապարհին պատահում է մի տերտերի.կարծում է՝ դա էլ է իրեն ծեծելու, հայհույ է անում, որ փախցնի:

Բայց տերտերը մոտենում, գավազանով խփում է դրան և ճանապարհը շարունակում:

Իսկ Փիլոսը գալիս է տուն ու բոլորը լալով պատմում է մորը.

-Վա՛յ, Փիլոս, վա՛յ,- ասում է մայրը: -Տերտեր տեսնելիս՝ գլխարկը կվերցնեն, կչոքեն և կասեն. «Օրհնի, տեր հայր»:

-Մյուս անգամ, մայրի՛կ, էդպես կանեմ:

 

 

Արջն ու Փիլոսը

 

 

Եվ շատ չի անցնում,  մի օր Փիլոսը գնում է անտառ: Շատ է գնում անտառում, քիչ է գնում, մեկ էլ պատահում մի արջի:

Փիլոս, դու փիլո՜ս…

Արջին տեսնում է թե չէ՝ ծունկ է չոքում ու ասում.

-Օրհնի՜, տեր հայր, օրհնի՜…

Արջը թաթերով խփում է դրան, գցում գետին ու վրան նստում:

Փիլոսը վախից լռում է ու շունչը քաշում իրեն:

Արջը տեսնում է էլ ձայն-շունչ չկա, թողնում է հեռանում:

Իսկ Փիլոսը վեր է կենում ու մինչև տուն վազելը մեկ է անում:

Ու այդ օրվանից, ասում են, Փիլոսը խելոքացել է, էլ հիմարություններ չի անում:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Здравствуйте! Напоминаю, домашнее задание ребёнок может выполнять при желании.

  1. Закончить работу с антонимами в блогах.
  2. Подобрать антонимы к словам:

молчать — говорить

бежать — ходить

радоваться — оплакивать

ругать — похвала

взять — дать

 

1) грусный-счастливый 

2) зло-добро  

3) короткий-длинный

4) красивы-уродливый

5) хорошо-плохо

 

 

Աշուն օր

Անգի՛ր սովորիր Կոմիտասի  բանաստեղծությունը:

Կարմիրով, կապույտով գրված բառերի բացատրությունները և կանաչով գրված բառերի հոմանիշները սովորի՛ր:

Սեպտեմբերի 13

1.Կարդա՛ (5-7 անգամ) Կոմիտասի «Աշուն օր» բանաստեղծությունը:

Աշուն օր

 

Սևուկ ամպեր վար եկան-ներգև իջան
Օրան, օրան,
Սարի վրա շար եկան։-շարվեցին
Ծագեց առավոտ-լուսաբաց, արևածագ, այգաբաց
Պաղեց, սառավ օդ։սառչել,սառցանալ

 

 

 

Գոռաց երկինք, բուք արավ- սաստիկ քամի, բուք մրրիկ
Հևաց, հևաց.արագ-արագ,հառաչել
Ծերուկ երկիր սուգ արավ։Լացել,սգալ
Ճաքեց հեռուն ամպ,
Երկիր դողաց-բա՛մբ։

 

 

 

Բողբոջ արև-արեգակ,արփի շող կապեց,շող գցել
Դողաց, սողաց,
Արյուն-ամպից քող-շղարխ կապեց։
Վառեց լեռան լանջ,
Լեռան ցավատանջ։

 

 

 

Տեղաց անձրև մաղ տալով,մաղել
Մարմանդ-մարմանդ,կամաց-կամաց
Հոգնած տերև շաղ տալով։թափել
Երկիր քուն-նինջ դրավ,
Եվ թռչուն թռավ։

 

 

 

Հուզված առուն փախ տվավ-փախավ
Սողուն-սողուն,
Ձորում մշուշ-մառախուղ,մեգ կախ տվավ։կախել
Քամին-զեփյուռ ելավ վեր,
Արավ տարուբեր։

 

 

 

Մոխիր ամպեր ժիր-աշղույժ,կայտառ եկան
Դալուկ-դալուկ,գունատ, մռայլ
Սարի վրա ցիր եկան-շաղ եկան
Հալեց աշուն օր
Կյանքիս սևավոր։

 

 

Վար եկան-իջան

շար եկան-շարվեցին

բուք արավ-փոթորկվեց

սուգ արավ- լացեց

շող կապեց-շողաց

մաղ տալով-մաղելով

շաղ տալով-թափելով

կախ տալով-կախելով

 

 

 

 

 

  1. Կարմիրովգրված բառերը դուրս գրիր, ապա բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր:
  2. Կանաչովգրված բառերը դուրս գրիր, ապա գրիր այդ բառերի հոմանիշները:
  3. Կապույտովգրված արտահայտությունները գրի՛ր մեկ բառով:
  4. Ընտրի՛ր բանաստեղծական 6 տներից որևէ մեկը, պատկերացրո՛ւ՝ աշնանային օրվա որ պահն է, պատմի՛ր այդ հատվածը, ապա նկարի՛ր:
  5. Գտի՛ր թաքնված բառերը՝սեեչղատայբնուճեայբմենփյուրայբ, լյունեչռա

 

 

Սևուկ ամպեր վար եկան
Օրան, օրան,
Սարի վրա շար եկան
Ծագեց առավոտ
Պաղեց, սառավ օդ։

 

Բացվում է աշնան մի մռայլ առավոտ: Սառում է օդը, սև անպերը իջնում են սարերի վրա:

 

աշուն.png

 

 

 

 

Մայրցամաքներ, աշխարհամասեր

75394-004-D63D96A5 Pangea_animation_03

Եթե դիտենք աշխարհի քարտեզը, առաջին իսկ հայացքից կնկատենք, որ Երկրագնդի մակերևույթը բաժանված է ցամաքային և ջրային տարածքների: Երկրագնդի ցամաքի խոշորագույն տեղամասերը, որոնք շրջապատված են ծովերով ու օվկիանոսներով, կոչվում են մայրցամաքներ:
Երկրագնդի վրա կա 6 մայրցամաք:
Ամենամեծը Եվրասիան է,որի մեջ մտնում են Եվրոպա և Ասիա աշխարհամասերը, ուր գտնվում է նաև մեր հայրենիքը՝ Հայաստանը: Ափերը ողողվում են Հյուսիսային սառուցյալ, Խաղաղ, Ատլանտյան և Հնդկական օվկիանոսների ջրերով:

Մյուսներն են` Աֆրիկան, Հյուսիսային Ամերիկան, Հարավային Ամերիկան, հավերժական սառույցով ծածկված Անտարկտիդան և ամենափոքր մայրցամաքը՝ Ավստրալիան:

Մայրցամաքները շրջապատի կղզիների հետ միասին կոչվում են աշխարհամասեր: Դրանք նույնպես վեցն են՝ Եվրոպա, Ասիա, Աֆրիկա, Ամերիկա, Ավստրալիա, Անտարկտիդա:

Միլիոնավոր տարիներ առաջ Հարավային Ամերիկան, Աֆրիկան, Ասիայի մի մասը, Ավստրալիան և Անտարկտիդան կազմել են մեկ մայրցամաք՝ Գոնդվանան:

Խմբային աշխատանք դպրոցում

Երկրագնդի վրա շուրջ 2 հազար տարբեր ժողովուրդներ են ապրում, որոնք խոսում են տարբեր լեզուներով, տարբեր վարք ու բարք և սովորույթներ ունեն: Պատկերացրե ք, թե Երկրի վրա բոլորը, ամեն ինչ միանման են: Լա՞վ կլինի, թե՞ վատ: Աշխատեք խմբերով և փորձեք մտածել

 ա) Ինչո՞վ լավ կլիներ, եթե Երկրի վրա ամեն ինչ միանման լիներ:

բ) Ինչո՞վ լավ չէր լինի, եթե Երկրի վրա ամեն ինչ միանման լիներ: Քննարկելու ենք դասարանում: